«Ψαλίδι» που ξεπερνά το 10%, και σε ορισμένες περιπτώσεις κυμαίνεται κοντά στο 40%, φέρνουν οι νέες διατάξεις στις συνταξιοδοτικές παροχές χιλιάδων τραπεζοϋπαλλήλων. Με μειώσεις βρίσκονται αντιμέτωποι όσοι εισπράττουν προσυνταξιοδοτικό και όσοι έχουν βγει κανονικά στη σύνταξη και παίρνουν επικουρική από το ΕΤΕΑ.
Ειδικότερα, οι περίπου 10.000 τραπεζοϋπάλληλοι που εισπράττουν προσυνταξιοδοτικό βρίσκονται αντιμέτωποι με «μαχαίρι» που φτάνει στο 21%. Η εγκύκλιος που εκδόθηκε πρόσφατα ορίζει ρητά πως η μέγιστη μείωση αγγίζει το 21%, ενώ θέτει και «κόφτη» προς τα κάτω στα 620 ευρώ μεικτά (συνυπολογιζομένων των εισφορών υγείας και αλληλεγγύης του 2011). Ο νέος τρόπος υπολογισμού αφορά υπαλλήλους της Εμπορικής, της πρώην Πίστεως (νυν Alpha) και της Τράπεζας Αττικής, που αποχώρησαν με προσυνταξιοδοτικό του ΕΤΑΤ και περιμένουν να συμπληρώσουν τα γενικά όρια ηλικίας, ώστε να βγάλουν σύνταξη ΙΚΑ. Σύμφωνα με την ΟΤΟΕ, η συνολική μείωση ξεπέρασε το 25%, συνυπολογιζόμενων των κρατήσεων και της νέας ασφαλιστικής εισφοράς για την υγεία.
Ειδικότερα, ο νέος νόμος αναπροσαρμόζει τις παροχές για όλους τους ήδη συνταξιούχους από 1/6/2016 χωρίς «προσωπική διαφορά», με αποτέλεσμα να χάνουν οι περισσότεροι ποσό κοντά στο 21%. Το νέο ποσοστό αναπλήρωσης για κάθε έτος ασφάλισης αντιστοιχεί μεσοσταθμικά σε 1,75% (0,93%-1,75%). Οι συντάξεις του προσυνταξιοδοτικού καθεστώτος, οι διαφορές ποσών επικουρικής σύνταξης ΤΕΑΠΕΤΕ και δεύτερη επικουρική σύνταξη ΛΑΚ του ΕΤΑΤ αναπροσαρμόζονται από 1.6.2016 στο ποσό που προκύπτει μετά τον επανυπολογισμό. Μετά τη θεμελίωση δικαιώματος για κύρια σύνταξη η προσυνταξιοδοτική παροχή μειώνεται κατά τα ποσά κύριας και επικουρικής και το τυχόν απομένον ποσό επανυπολογίζεται με ποσοστό αναπλήρωσης 0,45% για κάθε χρόνο ασφάλισης.Μεγάλοι χαμένοι είναι: μάνες ανηλίκων που έφυγαν με 20ετία, αλλά είχαν υψηλό μισθό και είχαν διασωθεί στην περιοχή των 1.000 ευρώ, όπως επίσης οι υψηλόμισθοι που έφυγαν με πολλά χρόνια και αποχώρησαν με αναπλήρωση στο 110%. Ο διπλός «κόφτης» (μέγιστη μείωση 21% και κατώτατο ποσό 620 ευρώ) διασώζει κυρίως τις μάνες ανηλίκων που έφυγαν νωρίς με μέτριο προς χαμηλό μισθό και έβγαλαν προσυνταξιοδοτικό 700-800 ευρώ (κινδύνευαν να χάσουν τη μισή σύνταξη και να βρεθούν με παροχές 350 ευρώ). Η μείωση θα είναι μεγαλύτερη από τον Νοέμβριο, καθώς θα αρχίσουν να υπολογίζονται και οι κρατήσεις για τα αναδρομικά (τα επιπλέον ποσά που δόθηκαν αχρεωστήτως, μια και ο νόμος ισχύει από τον Ιούνιο, για τους μήνες Ιούνιο – Οκτώβριο).
«Για όσους τραπεζοϋπαλλήλους είναι στο προσυνταξιοδοτικό καθεστώς η περικοπή… στρογγυλεύεται, επειδή ο επανυπολογισμός γίνεται με μεσοσταθμικό συντελεστή, ενώ βοηθάει και το γεγονός ότι έχουν καταβληθεί μεγαλύτερες εισφορές. Σε κάθε περίπτωση οι μειώσεις για τους τραπεζοϋπαλλήλους ξεπερνούν το 10%, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις αγγίζουν και το 45%», δηλώνει ο δικηγόρος Διονύσης Ρίζος, ειδικός σε θέματα κοινωνικής ασφάλισης, που έχει επεξεργαστεί τα ακόλουθα παραδείγματα:
• Υπάλληλος πρώην Εμπορικής, με συμπληρωμένα 35 έτη ασφάλισης και συντάξιμες αποδοχές 1.500€, που αποχώρησε στα 55, έπαιρνε προσυνταξιοδοτική παροχή 1.320€. Με τον νέο τρόπο υπολογισμού θα έπαιρνε 976€ (διαφορά -27%), αλλά λόγω του πλαφόν 21% παίρνει 1.042€.
• Γυναίκα υπάλληλος της πρώην Εμπορικής αποχώρησε με 25 έτη ασφάλισης και συντάξιμες αποδοχές 950€ και αποχώρησε ως μητέρα ανηλίκου με προσυνταξιοδοτικό 794€. Με τον νέο τρόπο υπολογισμού θα έπαιρνε 441€ (διαφορά -45%), αλλά λόγω του «κόφτη» θα πάρει 627€.
• Γυναίκα υπάλληλος της Alpha Bank (τ. Πίστεως), που εντάχθηκε στο προσυνταξιοδοτικό ως μητέρα ανηλίκου με 30 έτη και συντάξιμες αποδοχές 1.100€, ελάμβανε 840€. Με την αναπροσαρμογή θα έπαιρνε 577,5€ (διαφορά -32%) και λόγω του «κόφτη» καταλήγει με 663€.
• Ανδρας υπάλληλος της Alpha Bank (τ. Πίστεως), που αποχώρησε με εθελουσία με 35ετία και συντάξιμες αποδοχές 2.100€, είναι σήμερα 52 και ελάμβανε προσυνταξιοδοτικό 1.710€. Με τον νέο τρόπο υπολογισμού θα έπαιρνε 1.286€ (διαφορά -25%) και λόγω του «κόφτη» καταλήγει με 1.350€.
ΜΕΓΑΛΕΣ ΑΠΩΛΕΙΕΣ
Βαθύ «μαχαίρι» σε χιλιάδες επικουρικές
Με σημαντικές μειώσεις στις επικουρικές, που αγγίζουν και σε ορισμένες περιπτώσεις ξεπερνούν το 40%, βρίσκονται αντιμέτωποι χιλιάδες συνταξιούχοι τραπεζοϋπάλληλοι από Εμπορική, Πίστεως και ΕΤΒΑ. Ειδικότερα, περί τους 5.000 συνταξιούχους της πρώην Εμπορικής (ΤΕΑΠΕΤΕ) χάνουν 42,4% από τη μεικτή τους σύνταξη (ο Συντελεστής Επανυπολογισμού κατέληξε να είναι 0,5760). Για άλλους 1.700 από την πρ. Τράπεζα Πίστεως (ΤΑΠΤ) το μεικτό καταβαλλόμενο πέφτει στο μισό και όσοι δεν προστατεύονται από το όριο των 1.300 ευρώ έχασαν 50% από τη μεικτή σύνταξή τους, δηλαδή κοντά στο 40% από το καθαρό ποσό.
Από το «ψαλίδι» διασώθηκαν οι συνταξιούχοι της πρώην ΑΤΕ, καθώς είχαν πολύ μεγάλη εισφορά 12%, ενώ αντίθετα οι προερχόμενοι από την πρώην ΕΤΒΑ βρίσκονται αντιμέτωποι με μειώσεις που φτάνουν κατά μέσο όρο στο 30%. Σημειώνεται πως οι απώλειες θα είναι μεγαλύτερες από τον Νοέμβριο καθώς θα αρχίσουν να υπολογίζονται και οι κρατήσεις για τα αναδρομικά (τα επιπλέον ποσά που δόθηκαν αχρεωστήτως, μια και ο νόμος ισχύει από τον Ιούνιο για τους μήνες Ιούνιο – Οκτώβριο).
Παραδείγματα
«Μεγάλες είναι οι περικοπές στις επικουρικές των τραπεζοϋπαλλήλων, καθώς σχεδόν για όλους το άθροισμα κύριας και επικουρικής υπερβαίνει τα 1.300 ευρώ, που θέτει ο νόμος ως όριο, με αποτέλεσμα το μαχαίρι να μπαίνει βαθιά», εξηγεί ο δικηγόρος Διονύσης Ρίζος, ειδικός σε θέματα κοινωνικής ασφάλισης, που έχει επεξεργαστεί τα ακόλουθα χαρακτηριστικά παραδείγματα:
• Συνταξιούχος από την πρώην Εμπορική λαμβάνει κύρια σύνταξη από το ΙΚΑ με 35ετία. Η επικουρική του ήταν 375 € καθαρά. Μετά την αναπροσαρμογή θα λάβει επικουρική 261 €. Απώλεια 31%.
• Γυναίκα συνταξιούχος της Τράπεζας Πίστεως με 32 χρόνια παίρνει κύρια σύνταξη 1.150 €. Η επικουρική της ήταν καθαρά 410 €. Με την αναπροσαρμογή θα παίρνει επικουρική 229 €. Απώλεια 46%.
• Συνταξιούχος του ΙΚΑ και του επικουρικού της ΕΤΒΑ που αποχώρησε 58 ετών το 2005 με 10.500 ημέρες ασφάλισης λαμβάνει κύρια σύνταξη 1.130 € καθαρά. Από τον επικουρικό του φορέα ελάμβανε σύνταξη 392 € καθαρά. Μετά την αναπροσαρμογή της επικουρικής θα λάβει καθαρά 317 €. Απώλεια 19%.
ΠΡΟΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΙΚΗ ΠΑΡΟΧΗ
Κερδισμένοι μόνο οι «παλαιοί» ασφαλισμένοι
Ελάχιστοι από τους 3.000 τραπεζοϋπαλλήλους που είναι σήμερα ασφαλισμένοι στο προσυνταξιοδοτικό του ΕΤΑΤ θα κατορθώσουν να λάβουν την παροχή. Με τις νέες ρυθμίσεις προσυνταξιοδοτική παροχή δικαιούνται μόνο όσοι είναι «παλαιοί» ασφαλισμένοι (πρωτοασφαλίστηκαν δηλαδή πριν από την 1/1/1993) και μέχρι 12/5/2016 είχαν θεμελιώσει δικαίωμα.
Ειδικότερα όσοι «παλαιοί» (μέχρι 31.12.1992) ασφαλισμένοι του ΕΤΑΤ έχουν συμπληρώσει μέχρι και τις 12.5.2016 τις απαιτούμενες από το ΤΕΑΠΕΤΕ, ΤΑΠΤΠ και ΛΑΚ προϋποθέσεις ηλικίας (όπου απαιτείται) και χρόνου ασφάλισης για άμεση καταβολή της προσυνταξιοδοτικής παροχής μπορούν να τη λάβουν με τις προϋποθέσεις αυτές οποτεδήποτε. Το προσυνταξιοδοτικό δικαιούνται και τα πρόσωπα για τα οποία έχει εκδοθεί απόφαση αναστολής (έχουν δηλαδή αποχωρήσει από την ασφάλιση στο Ταμείο έχοντας συμπληρώσει τον απαιτούμενο χρόνο ασφάλισης, αλλά όχι και το όριο ηλικίας), εφόσον η αποχώρηση έχει λάβει χώρα έως και 12-5-2016. Ομοίως δικαιούνται να λάβουν την παροχή και τα πρόσωπα που πληρούν τις ανωτέρω προϋποθέσεις και υποβάλλουν αίτηση για λήψη της παροχής με αναστολή.
Προσαύξηση
Αντίθετα, οι υπόλοιποι «παλαιοί» (έως 31.12.1992) ασφαλισμένοι του ΕΤΑΤ, που δεν θεμελιώνουν μέχρι 12.5.2016 δικαίωμα άμεσης καταβολής του προσυνταξιοδοτικού παροχής και έχουν καταβάλει εισφορές επικουρικής ασφάλισης ανώτερες από τις προβλεπόμενες για το ΕΤΕΑ, δεν θα λάβουν προσυνταξιοδοτική παροχή, αλλά επικουρική σύνταξη προσαυξημένη, με ετήσιο συντελεστή αναπλήρωσης 0,075% για καθεμία ποσοστιαία μονάδα (1%) επιπλέον εισφοράς και κάθε έτος.
ΝΕΕΣ ΚΥΡΙΕΣ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ
«Κόφτης» περικοπής στις… μειώσεις
Μειωμένες αλλά με «κόφτη» περικοπής θα είναι οι νέες κύριες συντάξεις όσων τραπεζοϋπαλλήλων αποχωρήσουν από 13/5/2016 και μετά. Oπως εξηγεί ο δικηγόρος Διονύσης Ρίζος, ασφαλισμένοι σε ταμεία τραπεζών που κατέβαλλαν «φουσκωμένες» εισφορές, πέραν του 20% που προβλέπεται για το ΙΚΑ, δικαιούνται προσαύξηση στη σύνταξή τους κατά 0,075% για κάθε ποσοστιαία μονάδα που υπερβαίνει τον γενικό κανόνα του 20% κατ’ έτος ασφάλισης.
«Αυτό οδηγεί σε προσαύξηση 12-17% στην προσδοκώμενη κύρια σύνταξη. Συνεπώς η απώλεια είναι αρκετά μικρότερη. Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται οι εργαζόμενοι στην Εθνική Τράπεζα, στις πρ. Αγροτική, ΕΤΒΑ, Ιονική, Λαϊκή και ορισμένοι από την Εμπορική» διευκρινίζει ο κ. Ρίζος και παραθέτει ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα:
• Εργαζόμενος στην Εθνική έχει συμπληρώσει συνολικό χρόνο ασφάλισης στο ΙΚΑ πρώην ΤΣΠ – ΕΤΕ 35 έτη και πρόκειται να συνταξιοδοτηθεί το 2016 με πλήρη σύνταξη. Οι συντάξιμες αποδοχές του είναι 2.400 ευρώ. Με τον νέο τρόπο υπολογισμού και με τους νέους συντελεστές αναπλήρωσης αλλά και την προσαύξηση κατά 0,075% για τα έτη που καταβάλλονταν αυξημένες εισφορές ο εν λόγω υπάλληλος θα λάβει ποσό κύριας σύνταξης 1.605 ευρώ προ φόρου και εισφοράς για περίθαλψη. Με βάση το προϊσχύον καθεστώς το μεικτό ποσό για την κύρια σύνταξη θα ήταν μετά τις μνημονιακές περικοπές στα 1.812 ευρώ.
ΓΙΑΝΝΗΣ ΦΩΣΚΟΛΟΣ
www.ethnos.gr/